Trong sản xuất nông nghiệp, phân bón đóng vai trò quan trọng giúp cây trồng sinh trưởng khỏe mạnh và đạt năng suất cao. Tuy nhiên, không ít người trồng cây vẫn gặp tình trạng bón phân đều nhưng cây phát triển chậm, năng suất thấp hoặc dễ bị sâu bệnh.
Nguyên nhân trong nhiều trường hợp không nằm ở việc thiếu phân mà ở cách sử dụng phân bón chưa đúng kỹ thuật. Những sai lầm nhỏ trong quá trình bón phân có thể khiến cây hấp thu dinh dưỡng kém và làm giảm hiệu quả canh tác.
Dưới đây là 7 sai lầm phổ biến khi bón phân mà người trồng cây nên tránh.
1. Bón phân không đúng nhu cầu dinh dưỡng của cây
Mỗi loại cây trồng và mỗi giai đoạn sinh trưởng sẽ có nhu cầu dinh dưỡng khác nhau. Tuy nhiên, nhiều người lại sử dụng một loại phân cho toàn bộ quá trình phát triển của cây.
Ví dụ:
• Giai đoạn cây con cần nhiều đạm để phát triển thân lá
• Giai đoạn ra hoa cần nhiều lân để phân hóa mầm hoa
• Giai đoạn nuôi trái cần nhiều kali để tăng chất lượng nông sản
Nếu bón phân không phù hợp với từng giai đoạn sinh trưởng, cây có thể phát triển mất cân đối: thân lá tốt nhưng ra hoa kém hoặc trái nhỏ.
2. Bón quá nhiều phân với mong muốn cây mau lớn
Một sai lầm khá phổ biến là nhiều người nghĩ rằng bón càng nhiều phân thì cây càng phát triển nhanh. Thực tế, việc bón quá nhiều phân có thể gây ra nhiều tác hại như:
• Cháy rễ
• Cháy mép lá
• Cây bị ngộ độc dinh dưỡng
• Đất bị tích tụ muối
Trong nhiều trường hợp, cây có thể héo rũ dù đất vẫn còn đủ ẩm. Đây là dấu hiệu thường gặp khi cây bị bón phân quá liều.
Nguyên tắc quan trọng là bón đúng liều lượng và chia thành nhiều lần bón để cây hấp thu tốt hơn.
3. Bón phân nhưng không vùi hoặc không tưới nước sau khi bón
Một sai lầm khá phổ biến là rải phân lên mặt đất nhưng không vùi nhẹ xuống đất hoặc không tưới nước sau khi bón.
Điều này có thể làm giảm đáng kể hiệu quả của phân bón vì:
• Phân bón dễ bốc hơi, đặc biệt là đạm
• Dinh dưỡng khó thấm vào vùng rễ
• Phân dễ bị rửa trôi khi gặp mưa
Để tăng hiệu quả sử dụng phân bón, người trồng nên:
• Bón phân khi đất có độ ẩm vừa phải
• Vùi nhẹ phân vào đất hoặc xới đất sau khi bón
• Tưới nước nhẹ để phân hòa tan và thấm vào vùng rễ
Cách làm này giúp cây hấp thu dinh dưỡng tốt hơn và hạn chế thất thoát phân bón.
4. Bón phân quá sát gốc cây
Nhiều người có thói quen đổ phân trực tiếp sát gốc cây vì nghĩ rằng như vậy cây sẽ hấp thu nhanh hơn. Tuy nhiên, đây là cách bón không đúng kỹ thuật.
Phân bón có hàm lượng dinh dưỡng cao, nếu tiếp xúc trực tiếp với rễ có thể gây cháy rễ và làm tổn thương bộ rễ.
Cách bón đúng là:
• Bón quanh tán cây
• Cách gốc một khoảng phù hợp
• Sau khi bón nên tưới nước nhẹ
Cách làm này giúp dinh dưỡng phân bố đều trong vùng rễ, từ đó cây hấp thu hiệu quả hơn.
5. Không kết hợp bổ sung hữu cơ cho đất
Trong nhiều vùng canh tác lâu năm, đất có thể bị suy giảm chất hữu cơ và hệ vi sinh vật có lợi. Nếu chỉ bón phân hóa học mà không bổ sung chất hữu cơ, đất dễ bị chai cứng và khả năng giữ dinh dưỡng giảm.
Việc kết hợp phân hữu cơ, phân vi sinh hoặc trùn quế giúp:
• Cải tạo đất
• Tăng độ tơi xốp
• Giúp rễ phát triển khỏe hơn
Đây là yếu tố quan trọng giúp nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón.
6. Bón phân khi thời tiết nắng gắt hoặc mưa lớn
Điều kiện thời tiết cũng ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả bón phân.
Nếu bón phân khi trời nắng gắt, phân bón có thể bốc hơi hoặc gây cháy rễ. Ngược lại, khi trời mưa lớn, phân bón dễ bị rửa trôi trước khi cây kịp hấp thu.
Do đó, nên bón phân vào:
• Buổi sáng sớm
• Chiều mát
• Khi thời tiết ổn định
Điều này giúp cây hấp thu dinh dưỡng hiệu quả hơn.
7. Không quan sát biểu hiện dinh dưỡng của cây
Cây trồng luôn có những dấu hiệu thể hiện tình trạng dinh dưỡng của chúng. Tuy nhiên, nhiều người chỉ bón phân theo thói quen mà không quan sát biểu hiện của cây.
Dấu hiệu cây thiếu dinh dưỡng:
• Lá vàng nhạt
• Cây sinh trưởng chậm
• Thân yếu, còi cọc
Dấu hiệu cây bị thừa phân:
• Mép lá cháy
• Lá xanh đậm bất thường
• Cây héo dù đất còn ẩm
Việc thường xuyên quan sát cây trồng sẽ giúp người trồng điều chỉnh lượng phân bón phù hợp, tránh gây lãng phí và hạn chế ảnh hưởng đến cây.
Kết luận
Bón phân đúng cách là yếu tố quan trọng giúp cây trồng sinh trưởng khỏe mạnh và đạt năng suất cao. Tuy nhiên, những sai lầm nhỏ trong quá trình bón phân có thể làm giảm hiệu quả sử dụng dinh dưỡng và ảnh hưởng đến sự phát triển của cây.
Việc lựa chọn loại phân phù hợp, bón đúng thời điểm và đúng liều lượng sẽ giúp cây hấp thu dinh dưỡng hiệu quả hơn, từ đó nâng cao năng suất và chất lượng nông sản.
Hiện nay, nhiều dòng phân bón NPK của Phân bón Sông Mã được nghiên cứu theo nhu cầu dinh dưỡng của từng loại cây trồng và từng giai đoạn sinh trưởng. Lựa chọn đúng công thức phân bón phù hợp sẽ giúp cây phát triển cân đối và ổn định năng suất.
-Dai-Viet-Silat-oqa.jpg)
